Posts

Showing posts from February, 2012

Introduction to the book "Selected Essays of Dr S S Kalbag on Education, Technology & Rural Development"

In the post independence period India has been a witness to many educational experiments as well as theories which are based on the principles such as “learning while doing”, “learning through productive work”, etc. Many of these experiments and theories have borrowed ideas from the “programme of basic education” propagated by Gandhiji. However these experiments and theories lacked confidence in the use of science & technology and were suffering from disconnect with the real needs of the rural masses. Dr. Shrinath Sheshagiri Kalbag, a scientist turned educationist, exhibited confidence and conviction of a rare quality about the relevance and usefulness of the new technological developments in education based on productive work.


Dr. Kalbag was a quintessential scientist with extraordinary commitment to the people at grassroots. He was very much pained by the great divide between haves and haves not in the Indian society. He always tried to diagnose it from the perspective of a sc…

पहारेकरीच हवेत की व्यवस्था सुधारायची आहे?

भारतातल्या शासनाच्या आणि प्रशासनाच्या व्यवस्था आणि उपव्यवस्था ( systems and subsystems of governance ) जर बोलायला लागल्या तर अतिशय ह्रदयदावक अशा शोककथा ऐकायला मिळतील. एकतर त्यांचा उगम ब्रिटीशकालीन आहे. हा देश हस्तगत करणे आणि तो आपल्या आधिक्याखाली ठेवत त्यावर राज्य करणे अशा दुहेरी हेतूने आणि दीडेकशे शतकांच्या प्रक्रियेमधून या व्यवस्था आणि उपव्यवस्थांचा जन्म झाला. या व्यवस्था, उपव्यवस्थांची जातकुळी, रचना आणि वीण जुन्या ब्रिटीशपूर्व व्यवस्था, उपव्यवस्थांपेक्षा पूर्णपणे वेगळी होती. जुन्यांच्या जागेवर या नव्या व्यवस्था, उपव्यवस्थांना आणणे आणि त्यांना मुळाबरहुकुम राबवणे हे एक मोठेच दिव्य होते. स्वातंत्र्यपूर्व काळातली दीडेकशे वर्षे आणि स्वातंत्र्योत्तर काळातली साठेक वर्षे यातल्या घडामोडींचा धांडोळा घेतला आणि या व्यवस्था आणि उपव्यवस्था रुजण्याच्या पध्दती बघितल्या तर ते दिव्य पुरेसे पार पडलेले नाही असेही दिसते.


बाहेरील व्यवस्था आपल्या इथे कलम करण्याच्या प्रक्रियेमध्ये आणि एकूणच समाजकारण, संस्कृतीकारण आणि अखेरीस सत्ताकारण करण्यासाठी नवेच जाळे विणण्याच्या प्रक्रियेमध्ये आपल्या इथे असलेल्या देश…